Teknoloji ipuçları, pratik çözümler

ZIP ve RAR Dosyaları Açma Rehberi

E-postayla gelen bir ek, indirdiğiniz bir sürücü paketi ya da arkadaşınızın gönderdiği fotoğraf klasörü... Hepsi tek bir dosya halinde geliyor: .zip veya .rar. Bu dosyalar aslında birer paket. İçindekilere ulaşmak için paketi açmanız gerekiyor. Aşağıda sıkıştırılmış dosya açma işlemini işletim sistemine göre adım adım, sonra da kendi arşivinizi oluşturmayı anlatıyorum. Parola korumalı arşivler ve bozuk dosyalar gibi sık karşılaşılan sorunlara da yer verdim.

ZIP ile RAR arasındaki fark nedir?

İkisi de dosyaları tek pakette toplar ve boyutu küçültür. Ama teknik olarak aynı şey değiller.

  • ZIP: Windows ve macOS'ta ek program olmadan açılır. Yaygın standart.
  • RAR: WinRAR'ın kendi formatı. Genelde daha iyi sıkıştırma oranı verir, ama açmak için üçüncü parti bir araç gerekir.
  • 7Z: Açık kaynak alternatif. Sıkıştırma oranı çoğu zaman en iyisi.
  • TAR.GZ: Linux dünyasının klasiği. Windows'ta 7-Zip veya WinRAR ile açılır.

Küçük not: Uzantıyı elle değiştirmek formatı değiştirmez. Bir .rar dosyasının adını .zip yaparsanız açılmaz, sadece bozuk görünür.

Windows'ta açma yolları

Ek program olmadan (ZIP için)

  1. Dosyaya sağ tıklayın.
  2. Tümünü Ayıkla seçeneğine basın.
  3. Hedef klasörü seçin, Ayıkla'ya tıklayın.

Windows 11'in güncel sürümleri RAR ve 7Z'yi de doğrudan açabiliyor. Yine de bir arşiv programı kurmak daha esnek çalışmanızı sağlar.

7-Zip veya WinRAR ile

Her iki program da sağ tık menüsüne yerleşir. Kurulumdan sonra kullanım şöyle:

  • Buraya ayıkla: Dosyaları bulunduğu klasöre döker. Arşivde 200 dosya varsa hepsi masaüstünüze saçılır — dikkat.
  • Klasör adına ayıkla: En güvenli seçenek. Arşiv adıyla bir klasör oluşturur, içine çıkarır.
  • Çift tıklama: Arşivi pencere olarak açar. İçeriği gözden geçirip sadece istediğiniz dosyayı sürükleyebilirsiniz.

7-Zip ücretsiz ve açık kaynaktır. WinRAR deneme süresi sonunda uyarı gösterir ama çalışmaya devam eder. Orta düzey bir kullanıcı için 7-Zip fazlasıyla yeterli.

macOS, Linux, telefon

PlatformZIPRAR
macOSÇift tıklama yeterliThe Unarchiver veya Keka gerekir
LinuxSağ tık > Ayıklaunrar paketi kurulmalı
AndroidDosyalar uygulamasıRAR / ZArchiver
iOSDosyalar uygulamasıiZip gibi bir uygulama

Telefonda arşiv açarken şunu unutmayın: çıkarılan dosyalar orijinal arşivin yanına gelir ve depolama iki katına çıkar. İşiniz bittiğinde arşivi silin. Cihazınızda yer sıkıntısı varsa büyük video dosyalarını kalite kaybı olmadan küçültme yöntemlerine de bakmaya değer.

Kendi arşivinizi oluşturma

Dosya göndermeniz gerektiğinde paketlemek işi kolaylaştırır. Hem tek dosya olur hem boyut düşer.

  1. Göndereceğiniz dosyaları tek klasöre toplayın.
  2. Klasöre sağ tıklayın, 7-Zip > Arşive ekle deyin.
  3. Format olarak ZIP seçin — karşı taraf hangi sistemde olursa olsun açar.
  4. Sıkıştırma düzeyini Normal bırakın. Ultra çok az kazandırır, çok fazla zaman alır.
  5. Gerekirse parola girin.

Neyin sıkışıp neyin sıkışmadığını bilmek de zaman kazandırır:

  • İyi sıkışır: Metin, Word/Excel belgeleri, kod, veritabanı dökümleri, BMP görseller.
  • Neredeyse hiç sıkışmaz: JPG, MP3, MP4, PDF. Bunlar zaten sıkıştırılmış durumdadır.

Parça parça arşiv

Dosya boyutu sınırı olan yere yükleme yapıyorsanız arşivi bölebilirsiniz. 7-Zip'te "Parçalara böl" alanına örneğin 100M yazın. Sonuçta dosya.zip.001, dosya.zip.002 şeklinde parçalar oluşur. Açarken hepsi aynı klasörde olmalı; ilk parçaya çift tıklamak yeterlidir. Bu tür parçalı arşivleri taşırken hızlı bir USB bellek işi hızlandırır.

Sık çıkan sorunlar