Teknoloji ipuçları, pratik çözümler

Windows Başlangıç Hızını Artırma Yöntemleri

Bilgisayarı açıp bir kahve hazırlamaya gidiyorsanız bir sorun var demektir. Windows kurulduğu ilk gün saniyeler içinde açılır. Aylar geçtikçe açılış süresi uzar. Bunun tek bir sebebi yoktur; genelde birkaç küçük etkenin toplamıdır. Aşağıdaki adımları sırayla uygularsanız, çoğu makinede açılış süresini gözle görülür şekilde kısaltabilirsiniz.

Önce Ölçün: Sorun Gerçekten Nerede?

Rastgele ayar değiştirmek zaman kaybıdır. Önce nerede takıldığınızı görün.

  • Görev Yöneticisi > Başlangıç sekmesini açın. Sağda "Başlangıç etkisi" sütunu var. "Yüksek" yazan satırlar ilk hedefiniz.
  • Aynı sekmenin üstünde "Son BIOS süresi" yazar. Bu, Windows daha yüklenmeden geçen süredir. 15 saniyenin üzerindeyse sorun donanım/BIOS tarafındadır.
  • Olay Görüntüleyici'de Uygulama ve Hizmet Günlükleri > Microsoft > Windows > Diagnostics-Performance yolunu izleyin. Buradaki 100 numaralı olaylar toplam açılış süresini, 101 ve 102 numaralı olaylar ise açılışı geciktiren uygulama ve sürücüleri isim isim listeler.

Bu üç bilgiyle "windows hızlı açılmıyor" şikâyetinin kaynağını daraltmış olursunuz. Gecikme BIOS'ta mı, sürücüde mi, yoksa arka planda açılan uygulamalarda mı, artık biliyorsunuz.

Başlangıç Programlarını ve Gecikmeli Görevleri Temizleyin

Kurduğunuz her programın kendini başlangıca eklemek gibi bir huyu vardır. Bulut depolama istemcileri, oyun platformları, yazıcı yardımcı araçları, güncelleyiciler... Hiçbiri açılışta çalışmak zorunda değil.

  • Görev Yöneticisi'nde etkisi yüksek olan ve günlük kullanmadığınız her şeyi devre dışı bırakın.
  • Devre dışı bırakmak programı silmez. İhtiyacınız olduğunda elle açarsınız.
  • Yazıcı yardımcı yazılımları, ekran kartı kontrol panelleri ve "hızlandırıcı" araçlar genelde gereksizdir.
  • Antivirüs yazılımınızı listede bırakın. Onu kapatmak riskli.
  • Görev Zamanlayıcı'ya da bakın. Bazı güncelleyiciler kendini başlangıç listesine değil, buraya "oturum açıldığında" tetiğiyle ekler.

Bir başka gizli yavaşlatıcı, oturum açtıktan sonra yeniden açılan uygulamalardır. Ayarlar > Hesaplar > Oturum açma seçenekleri altında "Yeniden başlatılabilir uygulamaları otomatik olarak kaydet" seçeneğini kapatın. Kapatmadan önce açık bıraktığınız on sekmelik tarayıcı bir daha kendiliğinden gelmez.

Depolama, Sürücüler ve Hızlı Başlatma

Yazılımsal temizlik bir yere kadar. Sistemin oturduğu diskin türü, açılış süresini belirleyen en büyük faktördür.

DurumTipik davranışYapılacak
Sistem HDD üzerindeMasaüstü gelir, sonra dakikalarca yanıt vermezSSD'ye geçiş en büyük kazancı sağlar
SSD dolu (%90+)Genel yavaşlık, takılmalarEn az %10-15 boş alan bırakın
Eski çipset/depolama sürücüsüUzun siyah ekran süresiAnakart üreticisinin sitesinden güncelleyin
BIOS süresi çok uzunLogo ekranında beklemeFast Boot açın, gereksiz önyükleme aygıtlarını kapatın

Windows'un kendi Hızlı Başlatma özelliği de işinize yarayabilir. Denetim Masası > Güç Seçenekleri > Güç düğmelerinin yapacaklarını belirleyin adımından erişilir. Açıkken sistem tam kapanmaz, çekirdek durumunu diske yazar ve bir sonraki açılışta oradan devam eder. Bu genelde hızlandırır. Ancak iki uyarı var: çift işletim sistemi kullanıyorsanız dosya sistemi sorunları çıkarabilir, ayrıca bazı sürücü güncellemeleri gerçek bir yeniden başlatma isteyeceği için sorun gizleyebilir. Açıklanamayan tuhaf davranışlar yaşıyorsanız bu seçeneği kapatıp deneyin.

BIOS/UEFI tarafında hızlı kazançlar

  • Önyükleme sırasında yalnızca sistem diskini bırakın. Ağ önyüklemesi ve USB kontrolü kapalı olsun.
  • Bellek eğitimini uzatan agresif RAM profilleri açılışı geciktirebilir.
  • Takılı bırakılmış boş kart okuyucular ve harici diskler tarama süresini uzatır.

Hizmetler, Güncellemeler ve Sağlık Kontrolü

Hizmet listesiyle oynamak son adımdır. Rastgele hizmet kapatmak sistemi bozar. Yine de birkaç güvenli düzenleme var.

  1. Kullanmadığınız yazıcı yoksa Print Spooler kapatılabilir. Yazıcı kurduğunuz an geri açmayı unutmayın.
  2. Üçüncü parti programların bıraktığı "Updater" hizmetlerini Otomatik yerine El ile yapın.
  3. Bekleyen Windows güncellemelerini tamamlayın. Yarım kalmış güncelleme her açılışta iş yapmaya çalışır.
  4. Komut istemini yönetici olarak açıp sfc /scannow çalıştırın. Bozuk sistem dosyaları açılışı uzatır.
  5. Sonrasında DISM /Online /Cleanup-Image /RestoreHealth komutu bileşen deposunu onarır.

Disk Temizleme aracıyla eski güncelleme dosyalarını ve geçici klasörleri silin. Tarayıcı önbelleği doğrudan açılışı etkilemez ama diskte yer açar; ayrı bir bakım kalemi olarak düşünün. Programların açılışta hata verip kilitlenm